Project Image

Landvernd leitast við að hafa áhrif á stefnumótun og ákvarðanatöku í umhverfismálum með því að senda inn umsagnir um frumvarpsdrög, þingmál, skipulagsáætlanir, einstakar framkvæmdir og margvíslega áætlanagerð sem viðkemur umhverfismálum.

Umsögn um frumvarp til laga um Þjóðgarðastofnun og þjóðgarða

Landvernd    10.5.2019
Landvernd
Gunnar Sigurðarson     Silfra, Þingvöllum

Reykjavík, 9. maí 2019

 

 

Athugasemdir Landverndar frumvarps til laga um Þjóðgarðastofnun og þjóðgarða, 778. mál

 

Inngangur

 

Landvernd fagnar frumvarpsdrögum um þjóðgarðastofnun, sem miða að því að einfalda, auka skilvirkni, samræma ásýnd, hafa yfirsýn og  nýta samlegð og þar með efla náttúruvernd í landinu. Það er löngu kominn tími til að sameina starfsemi sem heyrir undir náttúruvernd í eina stofnun og skipa þessum málaflokki þann sess sem hann á skilinn í stjórnkerfinu.

 

Landvernd benti á í umsögn sinni þann 7. september 2018 um fyrstu frumvarpsdrög að ofuráhersla á þjóðgarða í þessu frumvarpi væri röng, nauðsynlegt væri að gera öðrum friðlýstum svæðum hátt undir höfði og rétt væri að endurskrifa frumvarpið og byggja það á grunni náttúruverndarlaga nr. 60/2013. Ekki hefur verið brugðist við þessum ábendingum samtakanna í núverandi frumvarpi. Frumvarpið ber þess skýr merki að vera fyrst og fremst hugsað um stjórnun og rekstur þjóðgarða, enda ber frumvarpið heitið “Frumvarp til laga um Þjóðgarðastofnun og þjóðgarða”.  Af 44 greinum þess fjalla 37 greinar um þjóðgarða, 16 greinar almennt um stofnunina, en einungis ein grein 15. gr. (Stjórn náttúruverndarsvæða) fjallar sérstaklega um náttúruverndarsvæði. Samkvæmt lögum um náttúruvernd 60/2013 eru flokkar friðlýstra svæða eftirfarandi: Náttúruvé, óbyggð víðerni, þjóðgarðar, náttúruvætti, friðlönd, landslagsvernd, verndarsvæði með sjálværri nýtingu náttúruauðlinda, náttúruminjar í hafi, fólkvangar, friðlýsing svæða í verndarflokki verndar- og orkunýtingaráætlunar, friðlýsing heilla vatnakerfa, friðun vistkerfa, vistgerða og tegunda, steindir og steingervingar, sérstök vernd tiltekinna vistkerfa og jarðminja, vernd bakkagróðurs. Útfrá þessari upptalningu er mjög furðulegt að þjóðgarðar fái svona mikið vægi í lögum Þjóðgarðastofnunar. Þá eiga margar greinanna sem fjalla eingöngu um þjóðgarða svo sannarlega við líka um önnur friðlýst svæði.

 

Mikið skortir á að í frumvarpinu sé kveðið á um aðkomu fagfólks á sviði náttúrufars og náttúruverndar.  Landvernd telur að bæta þurfi úr þessu til þess að tryggja faglegan grundvöll stofnunarinnar og draga úr líkum á því að sérhagsmunir ráði för í stjórnun hennar.  Að sama skapi er aðkoma fagfólks í ráðum og nefndum sem getið er í frumvarpinu ekki tryggð með samsetningu þeirra.  Landvernd þykir of langt gengið í þjónkun við nýtingarsjónarmið þegar kemur að skipan í ráð og nefndir.  Þá eru áhrif sveitastjórnafólks óþarflega mikil í ráðum og nefndum á kostnað fagþekkingar. 

 

Landvernd telur enn að í frumvarpinu séu margar gloppur sem lúta að friðlýstum svæðum og almennri náttúruvernd og að frumvarpið hafi ekki verið fellt að ákvæðum náttúruverndarlaga nr. 60/2013.   Landvernd leggur því aftur til eins og í umsögn sinni frá 7. september 2018, að frumvarpið verði unnið upp á nýtt á grunni náttúruverndarlaga nr. 60/2013.

 

Þá vill Landvernd árétta athugasemdir sem fram komu í umsögn samtakanna þann 7. september 2018. Vegna nánari umfjöllunar vísast í hana en sérstaklega er vakin athygli á:

  • Nafnið Þjóðgarðastofnun er hvorki heppilegt né lýsandi
  • Gildissvið nýrrar stofnunar gagnvart UNESCO svæðum og alþjóðasamningum er varða náttúruvernd er óskýrt.
  • Aðkoma hinnar nýju stofnunar að stjórnun verndaðra landgræðslusvæða, þjóðskóga, ríkisjarða með hátt verndargildi og þjóðlenda er óskýr.
  • Endurskoðun laga um þjóðlendur er löngu tímabær og mætti gera samfara þessum lögum.
  • Umfjöllun um aðkoma hinnar nýju stofnunar að vöktun og náttúrufarsrannsóknum skortir.

 

 

Sértækar athugasemdir um einstakar greinar frumvarpsins

 

2. gr Orðskýringar 2mgr. Náttúruverndarsvæði.

Hér vantar umfjöllun um sérstaka vernd tiltekinna vistkerfa og jarðminja skv. 61 gr. laga 60/2013.  Landvernd leggur því til að bætt verði við  lið 2. c.

 

“…svosem eins og vernd vistkerfa og jarðminja skv. 61. gr. laga 60/2013”

 

II KAFLI. Þjóðgarðar.

Landvernd áréttar að sérstakur kafli sé um þjóðgarða í frumvarpinu en ekki um önnur náttúruverndarsvæði.  Landvernd leggur því til að að ef ekki á að endurskrifa frumvarpið byggt á náttúruverndarlögum, þá verði bætt við það kafla III. Önnur náttúruverndarsvæði. 

 

3. gr. Friðlýsing þjóðgarðs og 4. gr. Markmið með stofnun þjóðgarðs

Í 47 gr.  laga um náttúruvernd 60/2013 er fjallað um þjóðgarða og friðlýsingu þeirra. Landvernd telur þessar greinar óþarfar og að frekar ætti að vísa í lög um náttúruvernd.

 

5.-7. gr. 5. gr. Þjóðgarðurinn á Þingvöllum, 6. gr. Vatnajökulsþjóðgarður og 7. gr. Þjóðgarðurinn Snæfellsjökull

Landvernd áréttar fyrri athugasemdir sínar að allsérstakt sé að  tilgreina alla þjóðgarða landsins undir greinum frumvarpsins, auk þess sem þeir eru nefndir undir öðrum greinum.  Þetta þýðir að breyta þarf lögum stofnunarinnar í hvert sinn sem nýr þjóðgarður er stofnaður á Íslandi

 

 

12. gr. Umdæmisráð og 14. gr. Hlutverk umdæmisráðs.

Landvernd telur að samsetning umdæmaráða endurspegli ekki þá fagþekkingu sem nauðsynleg er til setu í svo valdamiklu ráði.  Þó friðlýsingar og náttúruvernd hafi klárlega efnahagslegan ávinning í för með sér, bæði til langs og skamms tíma er tilgangur friðlýsinga og verndar fyrst og fremst náttúruvernd.  Áherslur í samsetningu ráðsins eru alls ekki á náttúruvernd heldur mun frekar á nýtingu.  5 fulltrúar sveitarfélaga eru auk þess háðir þeirri skammtímahugsun sem kjörtímabil sveitastjórna bjóða upp á en ekki af hagsmunum náttúrunnar. . Hins vegar er enginn skipaður fulltrúi með faglega þekkingu á náttúrufari eða náttúruvernd í umdæmisráðinu og telur Landvernd þetta varhugaverða þróun að fulltrúar sveitarfélaga skuli hafa svona mikið vægi í tengslum við náttúruverndarsvæði og friðlýsingar. Þá vekur athygli að í greinagerð með frumvarpinu segir um 12. gr. að kostur sé á að fjölga enn fulltrúum sveitastjórna:

“Þar sem sveitarfélög tilnefna sameiginlega fimm fulltrúa í hvert umdæmisráð getur komið upp sú staða að sveitarfélag á viðkomandi svæði eigi ekki fastan fulltrúa þar inni. Því er gert ráð fyrir að tryggt verði að ef umfjöllun er í umdæmisráði um náttúruverndarsvæði sem er staðsett innan sveitarfélags sem á ekki fastan fulltrúa í ráðinu verði fulltrúi þess sveitarfélags kallaður til og fjölgar þá fulltrúum sveitarfélaga sem því nemur. Það sama gildir ef um er að ræða fleiri sveitarfélög en mörg dæmi eru um að friðlýst svæði nái yfir lögsögu fleiri sveitarfélaga en eins“

 

Fulltrúar sveitafélaga væru þá komnir með meirihluta í umdæmisráði en ráðið gæti verið án sérfræðiþekkingar á náttúrufari, því í frumvarpinu er ekki talið nauðsynlegt að kalla inn fulltrúa með fagþekkingu á náttúru- eða umhverfismálum.  Rétt er að benda á að sveitastjórnarfólk mun enn fara með skipulagsvald í  sínu sveitafélagi þó fara þurfi eftir landslögum um friðlýst svæði eins og eðlilegt er.  Einnig er rétt að benda á að undir hatti „umhverfisverndarsamtaka“ sem eiga eingöngu einn fulltrúa í hverju umdæmisráði eru félög sem starfa að mjög afmörkuðum hliðum umhverfisverndar eða á afmörkuðum svæðum eins og skógræktarfélög og fuglaverndarfélög.  Þó eiga umhverfisverndarsamtök eingöngu einn fulltrúa í umdæmisráðum sem tala á fyrir sjónarmið þeirra allra. Í þessu ljósi  ætti sveitarfélögum að nægja að fá þrisvar sinnum fleiri fulltrúa en umhverfisverndarsamtök í umdæmisráð sem þá tala fyrir öll sveitarfélög á svæðinu. 

 

Landvernd telur því að nauðsynlegt sé að fækka fulltrúum sveitarfélaga og auka að skilyrði um fagþekkingu vegna setu í umdæmisráðum.  Til dæmis mætti fækka fulltrúum sveitastjórna í umdæmisráði um 2 og bæta við tveimur sérfræðingum um náttúrufar inn í umdæmisráð, til dæmis frá Náttúrufræðistofnun Íslands.

 

Þá kemur ekki skýrt fram hvernig samráð, samskipti og valddreifing er á milli umdæmisráðs og stjórn þjóðgarða (16. 17. og 18. gr.) sem eru einnig skipaðar af meiri hluta fulltrúum sveitarfélaga.

Þá vill Landvernd enn og aftur benda á þetta flókna fyrirkomulag frumvarpsins að vera með yfir 100 manns í margskonar stjórnum stofnunarinnar og vísar í nákvæma umfjöllun í umsögn sinni frá 7. september 2019.

 

13. gr. Hlutverk Þjóðgarðsstofnunar

Það færi betur að þessi grein væri númer 12 en væri ekki inn á milli greina um umdæmisráð og hlutverk þess. Landvernd leggur því til að núverandi grein 12 verði númer 13 og núverandi grein 13 verði númer 12.

 

15. gr. Stjórn náttúruverndarsvæða

Hér er um að ræða einu greinina í frumvarpinu sem fjallar beint um náttúruverndarsvæði.  Hún er í raun marklaus þar sem um heimild er að ræða, ekki er tilgreindur fjöldi fulltrúa og hlutverk stjórnar, eða ábyrgð.

 

Landvernd leggur til að bætt verði inn nýjum kafla byggðum á náttúruverndarlögum nr. 60/2013 í stað 15. gr. þar sem fjallað er ítarlega um stjórn náttúruverndarsvæða og hlutverk þjóðgarðastofnunar þar. 

 

21. gr. Hlutverk Þingvallanefndar

Nefndin er skipuð af 5 alþingismönnum og 1 sveitarstjórnarmanni. Hélstu verkefni lúta að sérstöðu Þingvalla sem þingstaðar. Þingvallanefn er pólitísk nefnd og barn síns tíma.  Nefndina ætti að mati Landverndar að leggja niður því hún hefur ekki fagþekkingu til að veita ráðgjöf um málefni svæðisins með tillit til náttúruverndar, menningarminja, sögu og sérstöðu staðarins sem þingstaðar. 

 

Landvernd leggur því til að þessi grein verði felld út og frumvarpinu og öðrum lögum breytt í takt við það að Þingvallanefnd verði lögð niður.

 

23 gr. Þjóðgarðsverðir

Þessi málsgrein á einnig við um yfirlandverði/sérfræðinga friðlýstra svæða. Landvernd leggur til að nafn greinarinnar verði breytt í 23 gr. Þjóðgarðsverðir og landverðir, og efnisinnhald hennar aðlagað að þessum breytingum. Þjóðgarðsverðir og landverðir eru einnig nefndir í 38. gr. frumvarpsins.

 

25. gr. Menningarminjar

Landvernd leggur til að sett verði inn sambærileg grein um náttúruminjar, sem á vel við hlutverk stofnunar. Hægt er að leita til Náttúrufræðistofnunar Íslands sem hefur það lögbundna hlutverk að skrá og vakta náttúru Íslands. Þá á þessi grein ekki eingöngu við um þjóðgarða heldur öll náttúruverndarsvæði.

 

26. gr. Stjórnunar- og verndaráætlun.

 Í 81. gr. laga um náttúruvernd er ákvæði um stjórnunar- og verndaráætlanir. Þessi grein Þjóðgarðastofnunar er ekki í samræmi við hana.  Þá stangast ákvæði hennar á við 29. gr. frumvarpsins en með 26. gr. er hætta á að opnað sé fyrir framkvæmdir sem ekki eru í þágu friðlýsingarskilmála.  Landvernd leggur því til að greininni verði breytt þannig að hún nái líka til stjórnar- og verndaáætlanna annarra friðlýstra svæða og að orðalagi verði breytt varðandi framkvæmdir svohljóðandi (breytingar feitletraðar):

 

„Stjórnunar- og verndaráætlun skal unnin fyrir hvern þjóðgarð og er meginstjórntæki
þjóðgarða og friðlýstra svæða. […] Í stjórnunar- og verndaráætlun er skal að setja skilyrði um hvernig framkvæmdum skuli háttað og um eftirlit með þeim til að tryggja að framkvæmdir raski ekki að óþörfu lífríki, jarðmyndunum, vatnafari, landslagi eða menningarminjum sem vernda á á svæðinu“

 

 

27. gr. Málsmeðferð

Hér þarf að tilgreina fagstofnanir ríkisins sem koma að stjórnunar- og verndaráætlunum eins og Náttúrufræðistofnun Íslands og Umhverfisstofnun.

 

28. gr. Réttaráhrif stjórnunar- og verndaráætlunar.

Framkvæmdir innan friðlýstra svæða og annarra náttúruverndarsvæða ættu alltaf að vera háðar framkvæmdar – eða byggingarleyfi og jafnvel umhverfismati. Landvernd leggur því til eftirfandi breytingu á greininni:

 

„[…] Ekki þarf sérstakt leyfi Þjóðgarðastofnunar samkvæmt lögum þessum fyrir framkvæmdum sem gert er ráð fyrir í stjórnunar- og verndaráætlun. Slíkar framkvæmdir eru eigi að síður háðar framkvæmdaleyfi eða byggingarleyfi viðkomandi sveitarfélags og jafnvel umhverfismati. Ávallt skal hafa samráð við viðkomandi þjóðgarðsvörð áður en framkvæmd hefst.“

 

 

29. gr. Bann við spjöllum og raski.

Í greininni segir:

Óheimilt er að valda spjöllum eða raski á lífríki, jarðmyndunum, landslagi og menningarminjum innan þjóðgarða.“

Enn og aftur bendir Landvernd á að þetta á einnig við um friðlýst svæði og önnur náttúruverndarsvæði.

Sama varðar 30.-31. gr., 33 gr. og 34. gr. þar sem eingöngu er minnst á þjóðgarða en á líka við um önnur náttúruverndarsvæði.

 

Landvernd leggur til eins og áður að í greinar 29-31 og 33 og 34 verði bætt við þar sem við á

„... og önnur friðlýst svæði og náttúruverndarsvæði“

 

30 gr. Dvöl, umgengni og umferð í þjóðgörðum

Allsérstakt er að köfun skuli vera nefnd sérstaklega hér.  Við má bæta mörgum öðrum tómstundum sem stundaðar eru innan þjóðgarða eins og klettaklifur, ísklifur, ýmiskonar vatnasport, svifdrekaflug o.fl. sem gætu ógnað náttúrufari og öryggi fólks.  Landvernd leggur því til að orðinu köfun verði skipt út fyrir tómstundaiðkun þannig (breytingar feitletraðar):

 

“Þá er heimilt að mæla fyrir um tómstundaiðkun innan þjóðgarðs í reglugerð í því skyni að tryggja vernd náttúrufars og öryggi fólks.“

 

34. gr. Meginstarfsstöðvar og þjónustustöðvar.

Sjá athugasemdir um að tiltaka sérstaklega alla þjóðgarða í lögum og þannig verður að breyta lögunum ef stofna á nýjan þjóðgarð.  Þá vill Landvernd leggja til að texta greinarinnar verði breytt (breytingar feitletraðar):

 

“...Enn fremur er heimilt að reka gestastofur og þjónustustöðvar í þjóðgörðum og á öðrum náttúruverndarsvæðum þar sem almenningi er veitt fræðsla um náttúruvernd og náttúrufar jafnframt því sem þjónusta er veitt eftir því sem þörf krefur.”

 

35. gr. Eftirlit

Þessi grein á bæði við um þjóðgarðsverði og landverði. Landvernd leggur til að texta greinarinnar verði breytt þannig (breytingar feitletraðar):                                                                                                                                                     

 

„Þjóðgarðsverðir og landverðir annast eftirlit á sínu svæði …“

 

 

37. gr. Áskorun, fyrirmæli um úrbætur, dagsektir o.fl

Landvernd telur að koma þurfi fram í greininni hvers er að meta hvort krafa um úrbætur sé ósanngjörn.  Þá telur Landvernd eðlilegt að dagssektir vegna spjalla renni beint til náttúruverndasvæðinsins til þess að unnt sé að sinna viðunandi endurheimt á svæðinu strax. 

Í þessa grein vantar tímamörk á fresti til að gera úrbætur. Ekki er nóg að segja “Veita skal hæfilegan frest til úrbóta” – það er afskaplega teigjanlegt hugtak. Þá þarf að skilgreina ábyrgð á eftirliti með úrbótum. Landvernd leggur því til eftirfarandi breytingar á greininni (breytingar feitletraðar):

 

“Krafa um úrbætur má ekki vera ósanngjörn með tilliti til kostnaðar, eðlis og umfangs tjónsins og stöðu og sakar hins brotlega en þjóðgarðastofnun metur sanngirni og hefur eftirlit með úrbótum

og

 

              „Dagsektir renna til framkvæmda á náttúruverndarsvæðinu

og

 

            „“Veita skal hæfilegan frest til úrbóta þó aldrei meira en 3 mánuði

 

 

41. gr. Reglugerðir fyrir þjóðgarða og 42. gr. Gjaldtaka

Skerpa þarf einnig á relgugerðum fyrir friðlýst svæði og önnur náttúruverndarsvæði. Gjaldtaka á einnig við um þessi svæði alveg eins og þjóðgarða.

 

Lokaorð

Landvernd telur að ýmislegt sé til bóta frá fyrstu frumvarpsdrögum frá því í haust en gerir alvarlegar athugasemdir við það að frumvarpið sé ekki samið út frá náttúruverndarlögum 60/2013, skort á umfjöllun um önnur svæði sem njóta verndar en þjóðgarða, skort á því að tryggja faglega aðkomu að ákvarðanatöku og stjórnun og óþarfa slagsíðu sveitastjórna í ráðum og nefndum frumvarpsins.  

 

Virðingarfyllst,

f.h. stjórnar Landverndar,

 

 

Auður Önnu Magnúsdóttir

framkvæmdastjóri

20190509_Umsogn_Landverndar_um_Þjodgardastofnun.pdf
Tögg
gunnar-sigurdarson-Thingvellir.jpg 

Vista sem PDF

Leita í umsögnum

 

Landvernd eru frjáls félagasamtök sem starfa
að umhverfismálum. 
Taktu afstöðu og vertu með!

Umsögn um mörk miðhálendisþjóðgarðs 30.7.2019

Umsögn um Kerfisáætlun Landsnets 2018-2027 30.6.2019

Umsögn um mörk miðhálendisþjóðgarðs 30.6.2019

Umsagnir Landverndar um breytingar á stjórnarskrá 17.6.2019

Umsögn um breytingar á lögum um úrskurðanefnd umhverfis- og auðlindamála 22.5.2019

Ályktanir samþykktar á aðalfundi Landverndar 2019 7.5.2019

Áskorun um friðlýsingu á áhrifasvæði Hvalárvirkjunar, Drangajökulssvæðinu 14.2.2019

Umsögn um Frumvarp til laga um breytingu á lögum um loftslagsmál nr. 70/2012. Mál nr. S-36/2019 14.2.2019

Vegna hvalveiðiskýrslu hagfræðistofnunar Háskóla Íslands 21.1.2019

Umsögn um aðgerðaráætlun ríkisstjórnarinnar í loftslagsmálum 5.12.2018

Landvernd kvartar til ESA vegna breytinga á lögum um fiskeldi 14.11.2018

Athugasemdir Landverndar v. frumvarps til laga um Þjóðgarðastofnun 7.9.2018

Bláfáninn 2018 16.5.2018

Samstarfssamningur endurnýjaður 27.3.2018

Flokkun og viðgerðir vegna utanvegaaksturs 6.11.2017

Umsögn um frummatsskýrslu um Hverfisfljótsvirkjun 2.11.2017

Landvernd fagnar áformum um þjóðgarðsstofnun 22.8.2017

Farþegum WOW air boðið að styrkja Landvernd 2.2.2017

Laus staða sérfræðings við Grænfánaverkefni Landverndar 18.5.2016

Jökulsárlón verði hluti Vatnajökulsþjóðgarðs 14.4.2016

Áherslur um náttúruvernd komi í búvörusamninga 8.2.2016

Gefum engan afslátt af umhverfismati 5.10.2015

Ráðherra tryggi fjárveitingar til friðlýsinga í virkjana- og verndaráætlun 15.9.2015

Náttúruverndarsamtök telja tillögur Orkustofnunar ekki standast lög 10.3.2015

Gálgahraun til Mannréttindadómstólsins 13.10.2014

Umsögn við drög að frumvarpi til laga um náttúrupassa 17.3.2014

Umsögn um auglýsingu um tillögu að friðlýsingu Hólahóla og Hóladals í Öxnadal 7.3.2014

Umsögn um þingsályktunartillögu um vernd, velferð og veiðar villtra fugla og spendýra 21.2.2014

Umsögn um þingsályktunartillögu um stofnun Hofsjökulsþjóðgarðs 23.1.2014

Telja tillögu ráðherra ekki samræmast lögum 15.1.2014

Umsögn um frumvarp til laga um brottfall laga um náttúruvernd 13.12.2013

Umsögn um drög að reglugerð um virkjunarkosti í verndar-og orkunýtingaráætlun 11.12.2013

Umsögn um skýrslu ráðgjafarhóps um raforkustreng til Evrópu 6.12.2013

Umsögn við tillögu til þingsályktunar um uppbyggða vegi um hálendið 5.12.2013

Landvernd mótmælir harðlega áformum um nýja Norðlingaölduveitu 13.11.2013

Umsögn við drög að skýrslu Ramsarskrifstofunnar um áhrif Bjarnarflagsvirkjunar 1.11.2013

Mótmælir Norðlingaölduveitu og háspennulínu í aðalskipulagi 13.9.2013

Hálendið - hjarta landsins 11.9.2013

Athugasemdir við drög að stöðuskýrslu fyrir vatnasvæði á Íslandi 7.6.2013

Upptaka af fyrirlestri Bill McKibben 23.5.2013

Hætt verði við Bjarnarflagsvirkjun 15.4.2013

Bregðast þarf skipulega við auknum ferðamannastraumi 15.4.2013

Grænfánaverkefnið verði eflt 15.4.2013

Stofnun kynslóðasjóðs fyrir mögulegan olíuarð 15.4.2013

Næstu skref í rammaáætlun 15.4.2013

Eina stofnun fyrir vernduð svæði á Íslandi 15.4.2013

Nýjum Álftanesvegi um Gálgahraun mótmælt 15.4.2013

Aðalfundur Landverndar 13. apríl n.k. kl. 13-16 6.4.2013

Athugasemdir við friðlýsingarskilmála Þjórsárvera 5.4.2013

Landvernd tekur þátt í stofnun Kerlingarfjallavina 27.3.2013

Umsögn um tillögu verkefnisstjórnar rammaáætlunar um flokkun virkjunarhugmynda 19.3.2013

Athugasemdir við tillögu Landsnets hf. að matsáætlun vegna Kröflulínu 3 15.3.2013

Stjórnunarfyrirkomulag Vatnajökulsþjóðgarðs (skriflegt álit) 4.3.2013

Landvernd styður bann við útiræktun erfðabreyttra lífvera 25.2.2013

Fundur um frumvarp til nýrra náttúruverndarlaga 17.2.2013

Umsögn um nýtt náttúruverndarfrumvarp 17.2.2013

Tillögur varðandi stefnumótun nefndar um raflínur í jörð 11.2.2013

Umsögn um frumvarp til laga um ný náttúruverndarlög 8.2.2013

Tillaga HS-Orku að matsáætlun rannsóknaborhola í Eldvörpum (umsögn) 4.2.2013

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um mat á umhverfisáhrifum (umsögn) 19.12.2012

Umsögn um tillögu Skipulagsstofnunar að landsskipulagsstefnu 20.11.2012

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um verndar- og orkunýtingaráætlun 14.11.2012

Umsögn um nýtt náttúruverndarfrumvarp 29.9.2012

Umsögn við drög að frumvarpi til laga um náttúruvernd 25.9.2012

Umsögn um aðalnámskrá grunnskóla - náttúrufræðigreinar 9.9.2012

Umsögn við tillögur að nýjum lögum um skógrækt og nýjum lögum um landgræðslu 29.8.2012

Athugasemdir Landverndar vegna draga að tillögu að matsáætlun Vestfjarðavegar 13.8.2012

Aðalskipulag Langanesbyggðar (umsögn) 3.7.2012

Áherslur Landverndar vegna stefnumótunar um lagningu raflína í jörð 14.6.2012

Þingsályktunartillaga um vernd og nýtingu landsvæða 8.5.2012

Aðalskipulag Mýrdalshrepps 3.5.2012

Umsögn um frummatsskýrslu Blöndulínu 3 3.5.2012

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um mat á umhverfisáhrifum (EES-reglur, aukin matsskylda o.fl.) 5.4.2012

Lagafrumvarp um lækkað eldsneytisverð 26.3.2012

Umsögn um frumvarp um breytingu á lögum um meðhöndlun úrgangs 16.3.2012

Umsögn um tillögu til þingsályktunar um samgönguáætlun 2011-2012 29.2.2012

Umsögn um lög um varnir gegn mengun hafs og stranda 28.2.2012

Umsögn um drög að lögum um loftslagsmál 20.2.2012

Umsögn um deiliskipulag um Þeistareyki 30.1.2012

Umsögn um hvítbók 15.12.2011

Drög að skipulagsreglugerð 1.12.2011

Umsögn um frumvarp til laga um breytingu á náttúruverndarlögum 30.11.2011

Umsögn um þingsályktunartillögu um stofnun þjóðgarðs við Breiðafjörð 30.11.2011

Umsögn um þingsályktunartillögu um stofnun Hofsjökulsþjóðgarðs 30.11.2011

Breytingar á refsiákvæðum náttúruverndarlaga 28.11.2011

Frumvarp um breytingu á lögum um upplýsingarétt um umhverfismál 24.11.2011

Umsögn um drög að aðalskipulagi Mýrdalshrepps 22.11.2011

Sameiginleg umsögn 13 náttúruverndarfélaga um rammaáætlun 18.11.2011

Umsögn um drög að Svæðisskipulagi Suðurnesja 2008-2024 17.11.2011

Umsögn um tillögu til þingsályktunar um eflingu græna hagkerfisins á Íslandi 11.11.2011

Umsögn um drög að frumvarpi til laga um breytingu á lögum um mat á umhverfisáhrifum 9.11.2011

Umhverfismat samgönguráðs að samgönguáætlun 2011-2022 5.11.2011

Gengið um Þingvelli á Degi íslenskrar náttúru 14.9.2011

Guðmundur Ingi ráðinn framkvæmdastjóri 14.9.2011

Landvernd fagnar friðlýsingu Dimmuborga og Hverfjalls 28.6.2011

Landvernd auglýsir eftir framkvæmdastjóra 27.6.2011

Stefnan tekin á vistvænan lífsstíl 12.3.2011

Starfsfólk Landverndar 21.2.2011

Stjórn Landverndar 2011 21.2.2011

Markmið Landverndar 21.2.2011

Hverjir eru í Landvernd? 21.2.2011

Virkjunaráform í Skaftárhreppi - Haustferð 11.-12. september 7.9.2010

Landvernd hvetur til pólítískrar sáttar um stækkun friðlands í Þjórsárverum 19.8.2010

Velheppnuð ferð í Trölladyngju 7.7.2010

Umsagnir um þingmál 8.12.2008

Umsögn um frumvarp til laga um Vatnajökulsþjóðgarð. 15.10.2008

Krían - 3ja. tölublað 2003 8.11.2003