Árósasamningurinn tryggir rétt almennings til að koma að ákvarðanatöku um náttúruna.

Share on facebook
Share on twitter
Share on email
Árósasamningurinn tryggir rétt almennings til að hafa áhrif á ákvarðanir sem tengjast náttúrunni, landvernd.is
Almenningur hefur skýlausan rétt til þess að hafa eitthvað um það að segja hvernig sameiginlegar auðlindir eru nýttar og hvernig gengið er um sameiginleg land- og náttúrugæði.

Almenningur hefur skýlausan rétt til þess að hafa eitthvað um það að segja hvernig sameiginlegar auðlindir eru nýttar og hvernig gengið er um sameiginleg land- og náttúrugæði.

Þrjár stoðir Árósasamningsins

Árósasamningurinn tryggir þennan rétt. Hann er mikilvægt lýðræðistæki veitir almenningi

  • rétt til að taka þátt í ákvarðanatöku
  • aðgengi að upplýsingum
  • aðgengi að réttlátri málsmeðferð

Samningurinn er nauðsynlegur raunverulegri sjálfbærra þróun því án aðkomu almennings munu áhrif hagsmunaaðila á opinbera ákvarðanatöku yfirgnæfa og þær teknar til þess hámarka gróða hagsmunaaðila.

Sá vandi sem við erum komin í sem mannkyn vegna þess skaða sem við höfum unnið umhverfi okkar á rætur sínar meðal annars í því að sjaldan er hlustað á umhverfisverndarfólk við ákvarðanatöku. Loftslagsvandinn hefur verið ræddur hinum opinbera vettvangi í 30 ár en þeir sem taka ákvarðanirnar hlusta fyrst á hagsmunaaðila, síðast á almenning og fulltrúa þeirra. Þess vegna hefur okkur ekkert orðið ágengt í því að koma böndum á umhverfisvandann sem við erum í, gróði þeirra risastóru er of mikilvægur til þess að stjórnmálafólk grípi til raunverulegra og alvöru aðgerða.

Þátttaka í ákvarðanatöku

Árósasamningurinn á að hleypa almenningi að í ákvarðanatökunni þannig að stjórnmálafólk verði að hlusta líka á sjónarmið hans. Árósasamningurinn var innleiddur á Íslandi árið 2011 og í kjölfarið var Úrskurðanefnd umhverfis- og auðlindamála sett á. Í október 2018 gerði Alþingi alvarlega atlögu að grunnstoðum Árósasamningsins og sjálfsstæði úrskurðarnefndarinnar þegar lögum um fiskeldi var breytt á einum degi án umræðu eða aðkomu almennings og samtaka hans. Þannig var málsmeðferð Alþingis við lagabreytinguna skýrt brot á Árósasáttmálanum og jafnframt árás á gildi og sjálfsstæði úrskurðanefndarinnar. Lagabreytingarnar sjálfar fólu í sér að útilokað er fyrir umhverfisverndarsamtök að koma að ákvörðun um bráðabirgðaleyfi til fiskeldis til 20 mánaða og þau eru ekki kæranleg.

Þannig var bæði málsmeðferð Alþingis brot á Ársósasamningnum en lagabreytingarnar einnig.

Stöndum vörð um rétt almennings

Landvernd stendur vörð um rétt almennings til þátttöku og hefur kvartað yfir brotum íslenskra stjórnvalda á EES reglum til Eftirlitsstofnunar EFTA.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on email
Email
Scroll to Top