Umsagnir

Landvernd leitast við að hafa áhrif á stefnumótun og ákvarðanatöku í umhverfismálum með því að senda inn umsagnir um frumvarpsdrög, þingmál, skipulagsáætlanir, einstakar framkvæmdir og margvíslega áætlanagerð sem viðkemur umhverfismálum.

Tillögur varðandi stefnumótun nefndar um raflínur í jörð

11.2.2013

11.2.2013

Fulltrúi Landverndar og fulltrúi landeigenda hafa sent tillögur í nefnd atvinnuvega- og nýsköpunarráðherra um raflínur í jörð. 

Nefndinni var nokkur vandi á höndum við að móta tillögur í samræmi við ályktun Alþingis. Helgast það einkum af tvennu; i) því hve takmarkaðar rannsóknir hafa farið fram hérlendis, bæði grunnrannsóknir sem og samantekt á erlendum rannsóknum, m.a. hvað varðar kostnað og umhverfisáhrif jarðstrengja, og hinsvegar ii) þeirri staðreynd að flutningskerfi raforku á Íslandi hefur nokkra sérstöðu miðað við önnur ríki í heiminum og því ekki einhlítt að yfirfæra viðmið erlendis frá.  

Ekki liggja fyrir neinar óháðar rannsóknir á kostnaði hér á landi, hvorki stofnkostnaði né rekstrarkostnaði háspenntra jarðstrengja og upplýsingar um raunkostnað liggja ekki á lausu. Nefndin hefur því safnað saman upplýsingum um þetta erlendis frá.   

Rannsóknir skortir einnig nokkuð á umhverfisáhrifum, sérstaklega jarðstrengja. Nefndin telur því að efla beri rannsóknir sem myndu nýtast í framtíðinni, einnig í þeirri málsmeðferð sem nefndin leggur til að tekin verði upp nú þegar.  

Starfshópur um lagaramma orkumála benti í skýrslu sinni til iðnaðarráðherra í október 2011 á sérstöðu orkuframleiðslu á Íslandi, og flutningskerfisins þar af leiðandi: 

„Aðeins um 17% af raforkuframleiðslu á Íslandi eru vegna þarfa dreifiveitna sem sjá almenningi og almennu atvinnulífi í landinu fyrir orku. 83% eru vegna beinna sölusamninga orkufyrirtækjanna við fáa stórnotendur. Af þessu leiðir að raforkukerfið á Íslandi, bæði framleiðslan í heild og flutningskerfið, er hlutfallslega mjög stórt samanborið við önnur lönd eða svæði með sambærilegan fjölda notenda“. 


Nefndin telur að vegna þessarar sérstöðu flutningskerfisins hér á landi, sé enn ríkari þörf á því en ella að undirbúningur ákvarðana um framkvæmdir í kerfinu sé vandaður. Hlýtur mat á þjóðhagslegri hagkvæmni alls raforkukerfisins og einstakra framkvæmda að taka mið af þessari sérstöðu, einkum það hvort samfélagslega sé fýsilegt að leggja út í framkvæmdir. Er óhjákvæmilegt að hið opinbera komi að því mati strax á upphafsstigum hugmyndar að framkvæmd. Nefndin telur vissulega að áætlanir um flutningskerfið í heild til lengri tíma þurfi að koma til kasta stjórnvalda einnig og að slíkar áætlanir þurfi að fara í umhverfismat. Í því efni telur nefndin hinsvegar að ákvæði tilskipunar 2009/72/EB (þriðji orkupakkinn) sem ætla má að fljótlega verði tekin upp í EES samninginn muni, þegar tilskipunin verður tekin upp í íslenskan rétt leysa úr því álitaefni. Nefndin telur hinsvegar að áætlun flutningsfyrirtækis (kerfisáætlun) eigi tvímælalaust að fara í umhverfismat áætlana skv. lögum  nr. 105/2006.  


Þá telur nefndin, í ljósi mikilvægis flutningskerfisins fyrir samfélagið, nauðsynlegt að aðkomu stjórnvalda og hagsmunaaðila að ákvörðunum um framkvæmdir í flutningskerfinu sé fundinn staður fyrr í ferli við val á kostum sem til greina koma við flutning raforku frá einum stað til annars. Þannig má komast hjá því að mikill tími og kostnaður fari í undirbúning og umhverfismat framkvæmda, sem í leyfisveitingaferli á síðari stigum reynast samfélagslega óásættanlegar. Nefndin leggur til að farin sé svipuð leið og í Noregi í þeim efnum, með opnu ferli um mat á valkostum sem til greina koma og aðkomu yfirvalda, áður en farið er í umhverfismat. Sú vinna sem lögð er í mat á valkostum mundi á síðari stigum, svo sem við umhverfismat og í leyfisveitingaferli, nýtast að fullu og yrði því ekki um viðbótarvinnu fyrir flutningsfyrirtækið að ræða við þessa tilhögun frá því sem nú er. Hinsvegar myndi þetta ferli verða opnara en nú er og stjórnvöld kæmu að því á fyrri stigum. Þessa tilhögun er að mati nefndarinnar unnt að ráðast í nú þegar, en eins og áður sagði hafa nefndarmenn lagt áherslu á að nauðsynlegt sé að breytt fyrirkomulag taki gildi hið fyrsta.  


Loks leggur nefndin til að hefja beri stefnumörkun um breytingar í  raforkukerfinu í heild sinni sem hluta af rammaáætlun um vernd og nýtingu landsvæða. 

Tillögurnar í heild má nálgast hér fyrir neðan. 

Stefnumótun nefndar um lagningu raflína í jörð_tillogur11 feb 2013.pdf

Tögg
Landvernd_Logo_Hvitt-01.jpg.jpg 

Vista sem PDF

Leita í umsögnum

 

Landvernd eru frjáls félagasamtök sem starfa
að umhverfismálum. 
Taktu afstöðu og vertu með!

Umsögn um frummatsskýrslu um Hverfisfljótsvirkjun 2.11.2017

Áherslur um náttúruvernd komi í búvörusamninga 8.2.2016

Gefum engan afslátt af umhverfismati 5.10.2015

Úrskurður um jarðstrengi styrkir umhverfisvernd 19.5.2015

Náttúruverndarsamtök telja tillögur Orkustofnunar ekki standast lög 10.3.2015

Tímamóta samstaða gegn framkvæmdum á Sprengisandi 30.11.2014

Sveitarstjórnir hvattar til að fresta framkvæmdaleyfi fyrir Suðurnesjalínu 2 20.5.2014

Umsögn við tillögu til þingsályktunar um uppbyggða vegi um hálendið 5.12.2013

Jarðstrengir raunhæfur valkostur til flutnings raforku 13.11.2013

Eru jarðstrengir raunverulegur kostur? 11.11.2013

Umsögn við drög að skýrslu Ramsarskrifstofunnar um áhrif Bjarnarflagsvirkjunar 1.11.2013

Mótmælir Norðlingaölduveitu og háspennulínu í aðalskipulagi 13.9.2013

Hálendið - hjarta landsins 11.9.2013

Athugasemdir við drög að stöðuskýrslu fyrir vatnasvæði á Íslandi 7.6.2013

Athugasemdir við friðlýsingarskilmála Þjórsárvera 5.4.2013

Athugasemdir við tillögu Landsnets hf. að matsáætlun vegna Kröflulínu 3 15.3.2013

Stjórnunarfyrirkomulag Vatnajökulsþjóðgarðs (skriflegt álit) 4.3.2013

Landvernd styður bann við útiræktun erfðabreyttra lífvera 25.2.2013

Umsögn um nýtt náttúruverndarfrumvarp 17.2.2013

Umsögn um frumvarp til laga um ný náttúruverndarlög 8.2.2013

Tillaga HS-Orku að matsáætlun rannsóknaborhola í Eldvörpum (umsögn) 4.2.2013

Ákvörðun Skipulagsstofnunar vegna orkuversins í Svartsengi kærð 23.1.2013

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um mat á umhverfisáhrifum (umsögn) 19.12.2012

Umsögn um tillögu Skipulagsstofnunar að landsskipulagsstefnu 20.11.2012

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um verndar- og orkunýtingaráætlun 14.11.2012

Umsögn um nýtt náttúruverndarfrumvarp 29.9.2012

Umsögn við drög að frumvarpi til laga um náttúruvernd 25.9.2012

Umsögn um aðalnámskrá grunnskóla - náttúrufræðigreinar 9.9.2012

Umsögn við tillögur að nýjum lögum um skógrækt og nýjum lögum um landgræðslu 29.8.2012

Athugasemdir Landverndar vegna draga að tillögu að matsáætlun Vestfjarðavegar 13.8.2012

Aðalskipulag Langanesbyggðar (umsögn) 3.7.2012

Áherslur Landverndar vegna stefnumótunar um lagningu raflína í jörð 14.6.2012

Þingsályktunartillaga um vernd og nýtingu landsvæða 8.5.2012

Aðalskipulag Mýrdalshrepps 3.5.2012

Umsögn um frummatsskýrslu Blöndulínu 3 3.5.2012

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um mat á umhverfisáhrifum (EES-reglur, aukin matsskylda o.fl.) 5.4.2012

Lagafrumvarp um lækkað eldsneytisverð 26.3.2012

Umsögn um frumvarp um breytingu á lögum um meðhöndlun úrgangs 16.3.2012

Umsögn um tillögu til þingsályktunar um samgönguáætlun 2011-2012 29.2.2012

Umsögn um lög um varnir gegn mengun hafs og stranda 28.2.2012

Umsögn um drög að lögum um loftslagsmál 20.2.2012

Umsögn um deiliskipulag um Þeistareyki 30.1.2012

Umsögn um hvítbók 15.12.2011

Drög að skipulagsreglugerð 1.12.2011

Umsögn um frumvarp til laga um breytingu á náttúruverndarlögum 30.11.2011

Umsögn um þingsályktunartillögu um stofnun þjóðgarðs við Breiðafjörð 30.11.2011

Umsögn um þingsályktunartillögu um stofnun Hofsjökulsþjóðgarðs 30.11.2011

Breytingar á refsiákvæðum náttúruverndarlaga 28.11.2011

Frumvarp um breytingu á lögum um upplýsingarétt um umhverfismál 24.11.2011

Umsögn um drög að aðalskipulagi Mýrdalshrepps 22.11.2011

Sameiginleg umsögn 13 náttúruverndarfélaga um rammaáætlun 18.11.2011

Umsögn um drög að Svæðisskipulagi Suðurnesja 2008-2024 17.11.2011

Umsögn um tillögu til þingsályktunar um eflingu græna hagkerfisins á Íslandi 11.11.2011

Umsögn um drög að frumvarpi til laga um breytingu á lögum um mat á umhverfisáhrifum 9.11.2011

Umhverfismat samgönguráðs að samgönguáætlun 2011-2022 5.11.2011

Umsagnir um þingmál 8.12.2008

Umsögn um frumvarp til laga um Vatnajökulsþjóðgarð. 15.10.2008